ΑΥΤΟΛΟΓΟΙ ΑΥΞΗΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ – ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΣΤΗΝ ΟΡΘΟΠΕΔΙΚΗ – Κατσούλας αναπνευστικά ορθοπαιδικά Τρίπολη

ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΣΤΗΝ ΟΡΘΟΠΕΔΙΚΗ

Μια από τις μεγαλύτερες προόδους τις τελευταίες δεκαετίες στην αντιμετώπιση των παθήσεων των μυών, των τενόντων και των αρθρώσεων είναι η έγχυση αυτόλογων αυξητικών παραγόντων. Οι παθήσεις που προσπαθούμε να θεραπεύσουμε στην Ορθοπεδική, όπως για παράδειγμα οι τενοντίτιδες και οι χόνδρινες βλάβες αφορούν δομές που έχουν φτωχή αιμάτωση και άρα μειωμένη ικανότητα για αυτοεπιδιόρθωση. Οι αυξητικοί παράγοντες στρέφουν τη θεραπεία προς τη βελτιστοποίηση της βιολογίας της πάσχουσας περιοχής με σκοπό να ενισχύσουν τη φυσική διαδικασία επούλωσης του οργανισμού. Μπορούν να χρησιμοποιηθούν στο περιβάλλον του ιατρείου με στόχο να υποβοηθήσουν τη βιολογική απάντηση του οργανισμού στη νόσο.

Αυξητικοί Παράγοντες – Τί είναι;

Οι αυξητικοί παράγοντες είναι ένα ενέσιμο αυτόλογο προϊόν που παράγεται από το αίμα του ίδιου του ασθενούς. Το αίμα αφού παρασκευαστεί κατάλληλα, δηλαδή φυγοκεντρηθεί και υποστεί μια διαδικασία αφαίρεσης των ερυθρών αιμοσφαιρίων, μετατρέπεται σε ένα προϊόν πλάσματος πλούσιο σε αιμοπετάλια και αυξητικούς παράγοντες. Συγκεκριμένα οι παράγοντες αυτοί είναι : ο τροποποιητικός αυξητικός παράγοντας β (TGF-b), ο αυξητικός παράγοντας των αιμοπεταλίων (PDGF), ο ινσουλινοειδής αυξητικός παράγοντας (IGF), ο αγγειακός παράγοντας του ενδοθηλίου (VEGF), ο επιδερμικός αυξητικός παράγοντας (EGF) και ο ινοβλαστικός αυξητικός παράγοντας 2 (FGF-2). Υπάρχουν επιστημονικά δεδομένα που υποστηρίζουν την ευεργετική δράση αυτών των παραγόντων στην επούλωση του οστίτη ιστού αλλά και των μαλακών μορίων. Θα μπορούσα να αναφερθώ ξεχωριστά στη δράση καθενός από αυτούς τους παράγοντες, αλλά επειδή κάτι τέτοιο ξεφεύγει από το σκοπό αυτού του άρθρου θα ήθελα απλά να επισημάνω ότι κυρίως η δράση τους εντοπίζεται στον πολλαπλασιασμό και στη διαφοροποίηση μεσεγχυματικών κυττάρων καθώς και στην νέο-αγγειογένεση (δημιουργία νέων αγγείων).

Μελέτες

Πολλές μελέτες σε πειραματόζωα έχουν καταδείξει την αξία των αυξητικών παραγόντων. Ο Sun κατέδειξε ότι οι αυξητικοί παράγοντες έχουν ευεργετική δράση στην επούλωση των χόνδρινων βλαβών σε μελέτη που περιέλαβε 48 κουνέλια με χονδροπάθεια στο γόνατο , όπως φάνηκε 4 και 12 μήνες μετά την έγχυση σε απεικονιστική κι ιστολογική εξέταση. Ο Aspenberg εφάρμοσε τη θεραπεία με τους αυξητικούς παράγοντες σε ποντίκια με ρήξη του Αχίλλειου τένοντα και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι τένοντες που υπεβλήθησαν σε θεραπεία είχαν καλύτερες μηχανικές ικανότητες με σημαντική αύξηση στην αντοχή του τένοντα ενώ παρατήρησε ότι η θεραπεία με του παράγοντες μείωσε το χρόνο επούλωσης.

Σε ανθρώπινα μοντέλα διαφαίνεται επίσης η θεραπευτική δράση των αυξητικών παραγόντων στην αντιμετώπιση τενοντίτιδων, (όπως η επικονδυλίτιδα) στη ρήξη τενόντων, στις χονδροπάθειες και στις μυϊκές θλάσεις. Ο Mishra συνέκρινε την έγχυση τοπικού αναισθητικού με αυξητικούς παράγοντες για την αντιμετώπιση χρόνιας επικονδυλίτιδας αγκώνα. Τα αποτελέσματα ήταν καλύτερα στην ομάδα που έλαβε θεραπεία με αυξητικούς παράγοντες, με μείωση του πόνου και καλύτερη λειτουργική αποκατάσταση. Αρκετές μελέτες ακόμη προτείνουν τη θεραπεία με αυξητικούς παράγοντες στις παθήσεις των μαλακών μορίων, ενώ τα επόμενα χρόνια αναμένουμε περισσότερα βιβλιογραφικά δεδομένα να διαφωτίσουν το ρόλο και την αξία τους στην αντιμετώπιση των ορθοπεδικών παθήσεων.

Κλινικές Εφαρμογές

Οι αυξητικοί παράγοντες φαίνεται ότι έχουν τη δυνατότητα να διεγείρουν και να επιταχύνουν την επούλωση των παθήσεων του μυοσκελετικού συστήματος. Από την προσωπική μου εμπειρία αλλά και από βιβλιογραφικές αναφορές οι αυξητικοί παράγοντες έχουν επιτυχία στη θεραπεία των κάτωθι παθήσεων:

Παθήσεις του Ώμου

Σύνδρομο Πρόσκρουσης ώμου
Ρήξη του Στροφικού Πετάλου του ώμου – Ρήξη Υπερακανθίου

Παθήσεις Αγκώνα

Επικονδυλίτιδα αγκώνα
Εξάρθρημα αγκώνα – Ρήξη συνδέσμων
Παθήσεις Άκρας Χειρός
Ρήξη ωλένιου πλάγιου συνδέσμου στον αντίχειρα

Παθήσεις Γόνατος

Τενοντίτιδα επιγονατιδικού ή γόνατο του άλτη (jumper’s knee)
Ρήξη έσω πλαγίου συνδέσμου στο γόνατο
Χονδροπάθεια – Αρθρίτιδα
Διαχωριστική Οστεοχονδρίτιδα

Παθήσεις Ποδοκνημικής

Τενοντίτιδα Αχιλλείου ή Ρήξη του Αχίλλειου Τένοντα
Ρήξη συνδέσμων σε διαστρέμματα αστραγάλου
Χονδροπάθεια ποδοκνημικής

Οι αυξητικοί παράγοντες είναι μια νέα μέθοδος που έχει εφαρμογή στη θεραπεία των παθήσεων των μαλακών μορίων, δηλαδή των τενόντων, των συνδέσμων, των μυών και των χονδροπαθειών. Στοχεύει στη διέγερση του βιολογικού δυναμικού της πάσχουσας περιοχής ενισχύοντας την επουλωτική διεργασία, ειδικά σε χρόνιες παθήσεις (τενοντίτιδες, χονδροπάθειες), όπου η επουλωτική ικανότητα του οργανισμού είναι μικρή ή έχει εξαντληθεί πλήρως.